اصفهان – ایرنا – در تقاطع جنگ و فشارهای اقتصادی، آژانسهای مسافرتی اصفهان، به عنوان یکی از مهمترین حلقههای صنعت گردشگری، در آستانه فروپاشی قرار گرفتهاند. توقف پروازها، مشکلات عدیده در استرداد وجوه بلیتها و کاهش شدید تقاضای سفر، فعالان این حوزه را ناگزیر به کاهش هزینهها و تعدیل نیرو کرده است؛ اقدامی که منجر به از دست رفتن سرمایههای انسانی آموزشدیده و کاهش کیفیت خدمات در بلندمدت خواهد شد.
به گزارش ایرنا، در ماهها و هفتههای اخیر، آژانسهای گردشگری بیش از هر بخش دیگری از صنعت گردشگری از تبعات جنگ و فضای بیثبات منطقهای آسیب دیدهاند. در دورهای که پروازها یکی پس از دیگری لغو یا متوقف شد و عملاً بخش مهمی از خطوط هوایی از کار افتاد، چرخه اقتصادی آژانسها نیز از حرکت ایستاد و زندگی حرفهای و شخصی بسیاری از فعالان این حوزه دچار اختلال جدی شد. این وضعیت تنها محدود به دوران جنگ چهل روزه نبود و اکنون نیز در شرایطی که نه میتوان از صلح پایدار سخن گفت و نه از جنگ تمامعیار، آثار آن همچنان دامنگیر آژانسداران است.
در چنین فضایی، آژانسها با وجود تمام دشواریها، تلاش کردهاند کسبوکار خود را سرپا نگه دارند اما همان تعداد محدود مشتریانی هم که این روزها به آنها مراجعه میکنند، بیشتر با هدف استرداد بلیت و پیگیری حقوق از دسترفته خود وارد آژانسها میشوند.
آژانسها نیز بهدلیل محدودیتها و قطع و وصل ارتباط با خطوط هوایی، امکان پیگیری مؤثر و مستقیم مطالبات این مسافران را ندارند. این نابسامانی به حدی بوده که سازمان بازرسی کشور نیز ناچار به ورود و بررسی ابعاد مختلف این مشکل شده است.
در حال حاضر حدود ۳۰۰ آژانس گردشگری به صورت رسمی زیر نظر اتحادیه آژانسداران اصفهان فعالیت میکنند؛ شهری که خود یکی از مهمترین برندها و مقاصد گردشگری ایران به شمار میرود. با این حال، بخش قابل توجهی از این آژانسها در وضعیت مناسبی قرار ندارند. فشارهای مالی، کاهش شدید ورود گردشگر و تعلیق یا لغو بسیاری از تورها، صاحبان آژانسها را ناچار کرده است به سمت تعدیل نیرو و کاهش هزینهها حرکت کنند؛ اتفاقی که مستقیماً نیروی انسانی حرفهای، آموزشدیده و باتجربه این حوزه را هدف قرار میدهد.
این تعدیلها در عمل به معنای از دست رفتن یک سرمایه تخصصی است که طی سالها در بازار کار گردشگری شکل گرفته؛ جامعهای از کارمندان و کارشناسان فروش،
خروج این نیروها از بازار کار، نه تنها برای خود آژانسداران و کارکنانشان تبعات اجتماعی و اقتصادی به همراه دارد، بلکه در میانمدت میتواند به افت کیفیت خدمات گردشگری و از دست رفتن مزیت رقابتی اصفهان در مقایسه با سایر مقاصد نیز منجر شود.
یکی از مشکلات جدی دیگر، محدودیت دسترسی پایدار و کافی به اینترنت بینالملل برای آژانسهاست. طبق آنچه به خبرگزاری ایرنا اعلام شده، در اصفهان بسیاری از آژانسها برای انجام سادهترین امور کاری خود از جمله ارتباط با خطوط هوایی خارجی، پیگیری رزروها و استرداد بلیتها ناچارند از اینترنت بینالمللیای استفاده کنند که به شکل محدود در اختیار اتحادیه قرار گرفته است.
در عمل، آژانسها باید به اتحادیه مراجعه کنند تا بتوانند بخشی از این دسترسی را برای انجام کارهای ضروری خود داشته باشند؛ موضوعی که فرآیند خدمترسانی به همان تعداد معدود مشتری را نیز با تأخیر، هزینه و پیچیدگی بیشتری روبهرو میکند.
این دشواریها در حالی رخ میدهد که بخشی از مسافران کنونی آژانسها، ایرانیان مقیم خارج یا مسافرانی هستند که در شرایط آتشبس شکننده فعلی، میان ایران و کشورهای محل اقامت خود در رفتوآمدند و بیشتر برای استرداد بلیت، تغییر برنامه سفر یا بازگشت به کشور مبدأ نیازمند خدمات آژانسها هستند اما بیثباتی خطوط هوایی و محدودیتهای ارتباطی و اینترنتی، حتی حلوفصل همین نیازهای اولیه را نیز برای آژانسداران و مشتریانشان به چالشی پیچیده تبدیل کرده است.
در مجموع، میتوان گفت که امروز تقریباً همه حلقههای زنجیره گردشگری، از آژانسداران و تورلیدرها گرفته تا سایر فعالان این حوزه، تحت فشار شدید قرار دارند.
صنعت گردشگری ایران طی سالهای اخیر همواره با نوسانات سیاسی و اجتماعی متعددی روبهرو بوده و همین روند پر افتوخیز، اجازه نداده است که این صنعت آن گونه که شایسته ظرفیتهای کشور است قد علم کند.
در چنین شرایطی، گفتوگو با حسین نصری، رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی و گردشگری استان اصفهان، میتواند تصویر روشنتری از مسائل و مشکلاتی که امروز دامنگیر جامعه آژانسداران شده ارائه دهد؛ مسائلی که در ادامه این گفت و گو به تفصیل به آنها پرداخته شده است.
ایرنا: از ناآرامیهای دی سال گذشته و به دنبال آن آغاز جنگ، چه تعداد از دفاتر خدمات مسافرتی در استان اصفهان تعطیل یا مجبور به تعدیل نیرو شدهاند؟ آیا آماری از خسارات وارده به این دفاتر در دست دارید؟
امیدوارم این گفتوگو بتواند صدای بخش بزرگی از فعالان حوزه گردشگری را به گوش مسوولان برساند. اگر به عقب برگردیم، صنعت گردشگری ایران از دوران کرونا روزهای خوشی را ندیده است. دفاتر خدمات مسافرتی، به عنوان بازیگران اصلی این صنعت، آسیبهای جدی دیدهاند. با شروع اتفاقات دی ماه، این رکود عمیقتر شد و با آغاز جنگ، عملاً صنعت گردشگری، به ویژه در بخش دفاتر خدمات مسافرتی، با تعطیلی کامل مواجه شد.
در حالی که بسیاری از مشاغل در زمان بحرانها پس از رفع خطر، به سرعت به روال عادی بازمیگردند، متاسفانه چرخه صنعت گردشگری اینگونه نیست. ما همیشه گفتهایم که جنگ برای ما ۱۲ روز یا چهل روز نیست بلکه پیامدهای آن تا مدتها ادامه پیدا میکند. از ناآرامیها و وقایع دی سال گذشته تا کنون، این رکود تشدید شده و با آغاز جنگ، وضعیت به تعطیلی ۱۰۰ در صدی دفاتر خدمات مسافرتی منجر شد.
نه تنها پروازهای داخلی، بلکه پروازهای خارجی نیز متوقف شد و عملاً هیچ تحرکی در این صنعت رخ نداد. این رکود تنها به دفاتر مسافرتی محدود نشد و بسیاری از هتلها و دیگر تاسیسات گردشگری نیز متضرر شدند. حتی کشورهایی که درگیر جنگ نبودند نیز با توقف پروازهای بینالمللی آسیب دیدند اما سهم صنعت گردشگری ما از این آسیبها بسیار بیشتر و عمیقتر بود.
نمیتوان آمار دقیقی از تعداد دفاتر تعطیل شده یا میزان تعدیل نیرو ارائه داد اما میتوان گفت که بخش قابل توجهی از نیروهای متخصص و باسابقه ما که سالها در این حرفه تخصص پیدا کرده بودند، به دلیل شرایط موجود مجبور به ترک این حوزه شدهاند.
بازگشت این نیروهای متخصص به صنعت گردشگری، به دلیل ماهیت تخصصی آن، به سادگی میسر نخواهد بود. در مجموع، تاسیسات گردشگری و به ویژه دفاتر خدمات مسافرتی، ضربه بسیار شدیدی خوردهاند و مشخص نیست که این روند تا کی ادامه خواهد داشت.
ایرنا: جناب نصری، در بحبوحه ناآرامی های دی سال گذشته، استاندار وقت اصفهان در برخی جلسات اشاره کرده بود که وضعیت آژانسها بسیار بد است و باید اقدامات حمایتی اقتصادی برای آنها در نظر گرفته شود. آیا این اقدامات حمایتی صورت گرفت؟ و اگر انجام شد، تا چه حد عملیاتی شد؟ آیا وقوع جنگ، تمام امیدها را برای این حمایتها از بین برد؟
عوامل متعددی دست به دست هم دادهاند تا ما با این رکود جدی مواجه شویم. اتفاقات دی ماه تاثیر خود را گذاشت اما پروازها همچنان برقرار بود و گردشگری تا حدی ادامه داشت اما با شروع جنگ، وضعیت کاملاً تغییر کرد و پروازها لغو شد و عملاً هیچ تحرک گردشگری باقی نماند.
علاوه بر این، وضعیت بد اقتصادی مردم نیز نقش بسیار مهمی در رکود گردشگری ایفا کرده است. قدرت خرید مردم کاهش یافته و سفر به خارج از کشور دیگر اولویت چندانی برای شهروندان ندارد و به یک امر لوکس تبدیل شده است.
این عوامل دست به دست هم داده و صنعت گردشگری ما را با چالشهای جدی مواجه کرده است. باید گفت اقدامات حمایتی که وعده داده شده بود، به طور کامل عملیاتی نشد و یا تاثیر محدودی داشت. با وقوع جنگ، این مسائل و مشکلات به مراتب پیچیدهتر و عملاً هرگونه روزنه امید برای جبران خسارات، کمرنگتر شد.
ایرنا: با توجه به شرایط اقتصادی کنونی، سفر داخلی نیز برای بسیاری از خانوادهها دشوار شده است. طرحهای تشویقی برای رونق گردشگری داخلی، چون «نصف جهان، نیم بها»، تا چه حد در عمل موثر بود؟
متاسفانه امروز گردشگری داخلی نیز به شدت تحت تاثیر شرایط اقتصادی قرار گرفته است. بیشتر خانوادهها تنها در حد سفرهای محلی و کوتاه با خودروی شخصی اقدام میکنند و سفرهای هوایی، هتلی و با برنامهریزی مدون، بسیار کاهش یافته است.
همانطور که اشاره کردم، این وضعیت عمدتاً ناشی از مشکلات اقتصادی مردم است.
در رابطه با طرحهای حمایتی و تشویقی که پیشتر وعده داده شده بود، باید بگویم که استاندار اصفهان با توجه به جایگاه گردشگری برای استان، این حوزه را یکی از اولویتهای اصلی خود قرار داد که جای تشکر دارد. ایشان تلاش کرد تا چراغ گردشگری روشن بماند و بحرانها تاثیر کمتری بر آن بگذارد. در جلساتی که با ایشان داشتیم، تاکید بر رونق گردشگری داخلی، به خصوص در شرایطی که گردشگر خارجی نداریم، بود. طرحهایی مانند «نصف اصفهان، نیم بها جهان» یا ارائه کارتهای اعتباری و تخفیفهای مقطعی برای هتلها مطرح شد.
این اقدامات باعث شد درصد اشغال هتلها در بازههای زمانی خاصی افزایش یابد اما تاثیر چندانی بر وضعیت آژانسها نداشت. به عنوان مثال، کارتهای اعتباری یا تخفیفهای هتلها، به طور مستقیم سودی برای آژانسها نداشت و عملاً از این طرحها سودی نبردیم. همچنین، حضور در نمایشگاههای گردشگری خارجی مانند فیتور اسپانیا، به عنوان مشوقی برای آژانسها در نظر گرفته شد اما این حمایتها نیز مشکلات اساسی ما را حل نکرد.
در شرایط فعلی و با توجه به بحران پیش آمده، استاندار مجدداً دستور پیگیری برای ارائه تسهیلات به دفاتر را صادر کرده است. ما نیز پیگیر این موضوع هستیم و امیدواریم هرچه زودتر بتوانیم این تسهیلات ویژه را برای دفاتر خدمات مسافرتی دریافت کنیم تا بتوانیم بخشی از مشکلاتمان را مرتفع سازیم. متاسفانه در حال حاضر در بخشهای مختلف ارجاع داده شدهایم و منتظر نتیجه هستیم.
ایرنا: با توجه به شرایط رکود، وضعیت فعلی آژانسهای مسافرتی در اصفهان چگونه است؟ چه تعداد آژانس فعال هستند و چه تعداد از نیروهای شاغل در این حوزه تحت تاثیر قرار گرفتهاند؟
در حال حاضر حدود ۳۰۰ آژانس مسافرتی در اصفهان، که عضو انجمن صنفی ما هستند، به صورت فعال مشغول به کارند. البته تعداد کل آژانسها در استان بیشتر است، اما این تعداد، اعضای رسمی انجمن محسوب میشوند.
در هر آژانس به طور متوسط بین پنج تا ۶ نفر به صورت مستقیم مشغول به کار هستند. با احتساب ۳۰۰ آژانس فعال، این تعداد به حدود ۱۵۰۰ تا ۱۸۰۰ نفر میرسد.
با در نظر گرفتن نیروهای فعال در بخشهای مرتبط مانند تورلیدرها ، این حوزه نیز در حدود یک هزار و ۵۰۰ تا ۲ هزار نفر اشتغال غیر مستقیم دارد.
باید گفت به دلیل عدم فعالیت پروازی و کاهش شدید قدرت خرید مردم، بسیاری از آژانسها با تعطیلی کامل یا فعالیت بسیار محدود روبرو شدهاند. چراغ آژانسها روشن است اما فعالیت چشمگیری انجام نمیشود. این وضعیت باعث شده تا تعداد زیادی از این نیروها با بحران بیکاری مواجه شوند.
از طرفی تعدادی از کارفرمایان، نیروهای خود را برای دریافت بیمه بیکاری معرفی کردهاند. با این حال، به نظر میرسد فرآیند اداری دریافت بیمه بیکاری طولانی و پیچیده است و هنوز بسیاری از این افراد موفق به دریافت آن نشدهاند. این موضوع به خصوص برای افرادی که نانآور خانواده هستند، مشکلات جدی ایجاد کرده است.
ایرنا: عدم دسترسی به اینترنت بینالمللی چه پیامدهایی برای آژانسها ایجاد کرده؟ همچنین در مورد استرداد پول بلیتهای لغو شده و پاسخگویی خطوط هوایی چه وضعیتی دارید؟
علاوه بر رکود و کاهش تقاضا، یک مشکل جدی دیگر هم برای آژانسها همین قطع اینترنت و عدم اتصال پایدار به اینترنت بینالملل است. این موضوع مستقیم روی سیستمهای فروش و لغو بلیت اثر گذاشته و باعث شده کار آژانسها عملاً مختل شود.
ما در حال حاضر با یک وضعیت خیلی مشخص روبهرو هستیم؛ بعضی از شهروندان قبل از وقوع جنگ، بلیط هواپیما تهیه کردهاند و بعد از شروع شرایط جدید، پروازشان لغو شده؛ ولی به دلیل اینکه اینترنت بینالملل در دسترس نیست یا کیفیتش افت کرده، آژانسها نمیتوانند روی سیستم، عملیات لغو را ثبت کنند.
به تبع آن، پول مربوط به بلیت از سمت خط هوایی قابل برگشت و پیگیری دقیق نیست. از آن طرف هم مسافران میآیند و مطالبه میکنند؛ یعنی هم آژانس در موقعیت پاسخگویی قرار میگیرد و هم روند استرداد به تأخیر میافتد.
چالش مهمتر این است که خطوط هوایی هم متأسفانه بعضاً پاسخگو نیستند و برای بازپرداخت یا پیگیری فرآیند، مسیر شفاف و قابل اتکایی ارائه نمیدهند. همین باعث شده آژانسها عملاً با ۲ فشار همزمان روبهرو شوند؛ یکی فشار مسافر برای استرداد پول و دیگری ناتوانی یا کندی سیستمها و پاسخگویی نامناسب خطوط هوایی.
یک نکته خیلی مهم دیگر اینکه ممکن است وقتی مسافر درخواست استرداد دارد، عملاً نتوانیم کار لعو را همان لحظه روی سیستم انجام بدهیم؛ بنابراین اگر آژانس بخواهد از جیب خودش جبران کند، خیلی از آژانسها توان مالی این کار را ندارند. ضمن اینکه برخی خطوط هوایی هم در برخی موارد میگویند پول را برمیگردانیم، اما به جای اینکه به شما نقدی بدهیم، در حساب/تریت (حساب کاربری) شما میگذاریم تا بعداً از آن کم کنیم.
این یعنی آژانس باید تا زمان خرید یا صدور بلیت جدید بلاتکلیف بنشیند تا طلب خودش به شکل دیگری تسویه شود در حالی که وضعیت اقتصادی اجازه فعالیت عادی را نمیدهد و عملاً چرخه مشکل طولانی میشود.
ایرنا : انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی و گردشگری برای رفع این مشکلات چه پیگیری های انجام داده است؟
طی همین چند روز گذشته، با پیگیریهایی که انجام دادیم، برای انجمن یک خط اینترنت بینالملل تهیه کردیم تا حداقل در محل انجمن امکان اتصال و انجام عملیات لازم برای همکاران فراهم شود. به همکارها هم اطلاع دادیم که اگر نیاز دارند، میتوانند مراجعه کنند تا حداقل بتوانند لغو و پیگیریهای مربوطه را انجام دهند.
ولی واقعیت این است که این راهکار فقط بخشی از مشکل را حل میکند و برای همه آژانسها به شکل سراسری و پایدار اجرایی نشده است.
ما با حجم رو به افزایش شکایات مردمی هم روبهرو هستیم. مسافر به آژانس مراجعه میکند و میگوید که آژانس به من گفته پولم را برمیگرداند در حالی که پول یا دست خط هوایی و چرخههای دیگر حتی بعضاً نزد هتلهای خارجی است. بنابراین آژانس هم مجبور میشود پاسخگوی چیزی باشد که دستش نیست.
ما این مسائل را پیگیری میکنیم، از جمله مکاتبات و پیگیریهایی که داشتیم تا مشخصاً برای پروندههای لغو و برگشت هزینهها، راهکار روشن و قابل اجرا مشخص شود. امیدواریم این روند هرچه سریعتر جمعبندی شود تا هم مسافر تکلیف خودش را بداند و هم آژانسها از بلاتکلیفی خارج شوند.
به گزارش ایرنا، در حالی که تهران وارد مذاکرات جدی با واشنگتن شده بود، صبح ۹ اسفند گذشته، آمریکا و رژیم صهیونیستی مانند دوره گذشته بدون توجه به مذاکرات، به خاک ایران تجاوز و به چندین نقطه در شهرهای مختلف حمله کردند.
در حالی که جمهوری اسلامی ایران مذاکرات با آمریکا را گامی برای ایجاد شفافیت درباره صلح آمیز بودن فعالیت های هسته ای کشورمان برداشته بود، تجاوز دوباره آمریکا و رژیم صهیونیستی، روندی تکراری و در عین حال فریبنده را در عرصه روابط بینالملل به تصویر کشید.
حملات دشمن از شنبه ۹ اسفند در پایتخت و دیگر شهرهای کشور از جمله اصفهان تا اعلام آتش بس ۲ هفتهای در بامداد ۱۹ فروردین انجام شد و استان اصفهان پس از تهران، هدف بیشترین آماج حملات دشمنان قرار گرفت.
بنا بر آخرین گزارش ها، در جنگ تحمیلی اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، دهها نفر در استان اصفهان به شهادت رسیدند. جمع زیادی از شهدای این استان را افراد غیرنظامی، زنان و کودکان تشکیل می دهند و دهها منزل مسکونی دچار تخریب شده است.
در یکی از وحشیانهترین حملات، بامداد پنجشنبه ششم فروردین، تعدادی از منازل مسکونی اصفهان مورد تهاجم ددمنشانه دشمنان قرار گرفت و بر اثر این حملات ۳۰ نفر به شهادت رسیده و تعدادی از مردم نیز مجروح شدند.
تاکنون برای ۳۰۵ شهید جنگ تحمیلی سوم در اصفهان پرونده تشکیل شده است.
از ابتدای تجاوز دشمنان تا روز بیستم فروردین جاری، مراسم تشییع پیکر و خاکسپاری قریب به ۱۰۵ تن از شهدای نظامی و غیر نظامی در شهر اصفهان برگزار شده است.
همچنین بنا بر گزارشهای بنیاد شهید و امور ایثارگران استان اصفهان، تاکنون مراسم تشییع و خاکسپاری قریب به ۱۲۵ شهید نظامی و غیر نظامی در شهرستان های استان اصفهان برگزار شده است.
آمار فوق مجزا از شهدایی است که بومی استان اصفهان نبوده و پیکرهای آنان برای تشییع و خاکسپاری به استانهای دیگر منتقل شده است.
اصفهان یا نصف جهان که از نظر تعدد اماکن تاریخی به موزه روباز ایران شهرت دارد در آسیب به این اماکن هم بی نصیب نماند. شهر اصفهان در روز سهشنبه ۱۸ اسفند شاهد حملات متعددی بود. طی این حملات در تهاجم هوایی که حوالی ساعت ۱۴:۴۰ به میدان امام حسین (دروازه دولت) اصفهان صورت گرفت، ساختمان استانداری اصفهان مورد هدف قرار گرفت. هم چنین در همین حمله، مجتمع ادارات خیابان ۲۲ بهمن اصفهان مورد هدف قرار گرفت.
در لابلای همین حملات آسیب های گسترده ای به تعدادی از بناهای تاریخی شهر اصفهان گزارش شد و طی آن باغ موزه «چهلستون» اصفهان که در فهرست آثار یونسکو قرار دارد، بر اثر موج حملات و بمبارانها، دچار آسیبهای جدی شد. تزیینات آینهکاری ایوان ستوندار باغ موزه چهلستون اصفهان، اتاقهای نقاشی و همچنین درب و پنجرههای نفیس آلت و لغت بر اثر موج بمباران ۱۸ اسفند دچار آسیبهای جدی شدند.
در همین روز و در پی بمباران استانداری اصفهان، آسیبهای جدی به بافت تاریخی شهر و آثار ارزشمند میراث فرهنگی، به ویژه دولتخانه صفوی وارد کرد.
تالار تیموری، عمارت جبه خانه (موزه هنرهای معاصر)، عمارت رکیبخانه (موزه هنرهای تزئینی اصفهان)، تالار اشرف و کاخ موزه چهلستون از جمله آثار دولتخانه صفوی هستند که بر اثر موج انفجارها دچار آسیبهای جدی در ساختار و تزیینات وابسته به معماری شدند.
بنا بر گزارش های مقامات ذیربط ، تاکنون چندین پهپاد متخاصم دشمنان آمریکایی- صهیونی در استان اصفهان منهدم شده است. این پهپادها از انواع هرون، هرمس، اوربیتور۴ و ام کیو ۹ در اصفهان رهگیری و منهدم شده اند.
همچنین، حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پی حمله صبح شنبه ۹ اسفند رژیم صهیونیستی و آمریکا به شهادت رسیدند.
هیات دولت بامداد یکشنبه ۱۰ اسفند در پی شهادت حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی ۴۰ روز عزای عمومی در کشور اعلام کرد.
مجلس خبرگان رهبری بامداد دوشنبه ۱۸ اسفند در بیانیه ای، آیت الله «سید مجتبی حسینی خامنهای» را به عنوان رهبر جدید انقلاب اسلامی ایران تعیین و معرفی کرد.
